Kennisbijdragen

Voldoen aan de HEPA-norm

Tijdens de coronapandemie is HEPA een soort modewoord geworden, het staat boven aan de lijstjes van waar je op moet letten als je een nieuwe stofzuiger of luchtreiniger zoekt. Velen zijn zich wel bewust van het belang van HEPA-filtering voor het opvangen van verontreiniging door fijne deeltjes, maar als je de juiste machine wilt kiezen, is het ook belangrijk om te begrijpen wat HEPA is en hoe het werkt.

Wat is een HEPA-filter?
HEPA (High Efficiency Particulate Air) is een efficiëntienorm voor luchtfilters – een certificering voor de prestaties van een filter. HEPA wordt gedefinieerd als een filter dat 99,97 % van de deeltjes tot 0,3 micron afvangt en wordt getest met een norm van een organisatie genaamd IEST. Een andere organisatie, genaamd ISO, definieert HEPA als filters die ten minste 99,95 % afvangen van de MPPS (‘most penetrating particle size’), de deeltjes die het lastigst af te vangen zijn. Filters die niet aan deze strenge testnormen voldoen, slagen er minder goed in potentieel schadelijke deeltjes uit de omgeving te verwijderen.

Van stofmijten en allergenen tot pollen en bacteriën, verontreinigende deeltjes kunnen overal in huis aanwezig zijn. Fijnstof is een term die wordt gebruikt voor een mengeling van vaste deeltjes en druppeltjes in de lucht. Sommige deeltjes, zoals stof, zijn groot genoeg om ze met het blote oog te kunnen zien, maar veel zijn zo klein dat ze alleen door een microscoop te zien zijn.

Hoe werkt een HEPA-filter?
HEPA-filters worden gewoonlijk gemaakt van een PTFE- of glasvezelmateriaal, in de vorm van een mat van willekeurig gerangschikte strengen. Een deeltje kan op drie manieren door het HEPA-filter worden gevangen, afhankelijk van de grootte van het deeltje.

  • Impact – grotere deeltjes worden gevangen door de netachtige structuur van de filtervezels of raken direct een vezel en blijven daaraan plakken.
  • Onderschepping – kleinere deeltjes proberen de luchtstroom te volgen en stromen rond de filtervezels, waarbij ze klem komen te zitten in of blijven haken aan het filter.
  • Diffusie – hele gladde deeltjes kunnen zich in willekeurige richtingen bewegen in de luchtstroom. Bij deze wilde bewegingen raken ze de filtervezels en worden ze uit de luchtstroom verwijderd.

Wat is het verschil tussen klassen van HEPA-filters?
Klassen van HEPA-filters verwijzen naar de efficiëntie waarmee deeltjes worden afgevangen: een hogere klasse betekent een hogere efficiëntie. Voor optimale prestaties in een huis moet een filter de juiste balans hebben tussen effectiviteit en stroomsnelheid – hoe goed het deeltjes filtert versus hoe snel dit gaat. Filters uit hogere klassen kunnen de weerstand verhogen van de lucht die door de machine gaat en de luchtstroom beter verspreiden en mengen.

Zijn alle HEPA-filters hetzelfde?
Volledig geseald filtratiesysteem
Een afgesloten filtratiesysteem zorgt ervoor dat de lucht die een luchtreiniger verlaat, in de echte wereld aan de HEPA-norm voldoet. Een filter kan namelijk wel een HEPA-certificering behalen in een filtertest, maar als het vervolgens niet goed in de machine wordt bevestigd, kan vieze lucht mogelijk alsnog langs het filter en wordt deze weer de kamer in geblazen. Zelfs een minuscuul lek in een filter of bevestiging kan de deeltjesfiltratie op HEPA-niveau tenietdoen.

Additionele vormen van filtratie
Je denkt bij verontreinigende deeltjes misschien het eerst aan virussen en bacteriën, maar ook gasverontreiniging zoals VOS (vluchtige organische stoffen) en NO2 kan binnenkomen via open deuren en ramen of ontstaan door dagelijkse activiteiten als koken en schoonmaken. Een actief koolstoffilter absorbeert veel verontreinigende gassen uit de lucht.

Formaldehyde is een stof in de gasfase die door deeltjesfilters heen kan en die kan vrijkomen uit meubels van geperst hout, tapijt en verf. Er zijn filter die het mineraal Cryptomelaan om gebruiken om voortdurend formaldehyde te vernietigen op moleculair niveau, gedurende de hele levensduur van de machine, zodat het nooit vervangen hoeft te worden.

Meer informatie
Banner nieuwsbank